Stan na 16 kwietnia 2026 r.: sprawa C-744/24, P.W. przeciwko Bank Polska Kasa Opieki S.A., nadal jest w toku. Wniosek prejudycjalny złożył Sąd Rejonowy we Włodawie 24 października 2024 r., językiem postępowania jest polski, a publikacja pytania prejudycjalnego nastąpiła w Dzienniku Urzędowym UE 3 lutego 2025 r. W oficjalnym kalendarzu TSUE ogłoszenie wyroku zostało wpisane na 23 kwietnia 2026 r. o 9:30.
Sprawa C-744/24 jest jedną z najważniejszych spraw prejudycjalnych dla polskiego rynku kredytów konsumenckich i sporów o sankcję kredytu darmowego. Uderza w centrum sporu o konstrukcję kosztu kredytu: czy można pobierać odsetki nie tylko od kwoty wypłaconej konsumentowi, lecz także od prowizji i innych pozaodsetkowych kosztów kredytu uwzględnionych w kwocie zobowiązania. Równie istotne pozostaje pytanie, czy konsument musi być o takiej konstrukcji poinformowany w sposób jasny i zrozumiały, pozwalający realnie ocenić ekonomiczny ciężar zobowiązania.
Czym dokładnie jest sprawa C-744/24?
Postępowanie prejudycjalne wszczęto na skutek pytania polskiego sądu rejonowego w sprawie C-744/24 przeciwko Bankowi Polska Kasa Opieki S.A. Sąd krajowy uznał rozstrzygnięcie za zależne od interpretacji dyrektywy 2008/48/WE o kredycie konsumenckim oraz dyrektywy 93/13/EWG o nieuczciwych warunkach w umowach konsumenckich. Sprawa dotyczy problemu systemowego: granic dopuszczalnej konstrukcji kosztu kredytu i standardu przejrzystości informacji przekazywanej konsumentowi.
Pytania prejudycjalne odnoszą się do typowego modelu umów masowych opartych na postanowieniach niewynegocjowanych indywidualnie – analizowanych zarówno pod kątem obowiązków informacyjnych banku, jak i abuzywności postanowień prowadzących do istotnej nierównowagi na niekorzyść kredytobiorcy.
Sprawa C-744/24 rozstrzygnie, czy bank może zamienić część kosztów kredytu w bazę do naliczania odsetek i przedstawić ten mechanizm w sposób nieczytelny dla przeciętnego konsumenta. Wyrok TSUE albo zakwestionuje taki model jako naruszający standard unijny, albo go dopuści pod warunkiem precyzyjnej informacji – przesuwając spór z pytania „czy wolno” na „jak trzeba to opisać”. Na tym polega realne znaczenie sprawy C-744/24 dla całego rynku kredytu konsumenckiego.
Jakie pytania zadał polski sąd w sprawie C-744/24?
Pierwsze pytanie prejudycjalne dotyczy tego, czy prawo unijne sprzeciwia się postanowieniom standardowej umowy kredytu konsumenckiego, które przewidują naliczanie odsetek nie tylko od kwoty faktycznie wypłaconej kredytobiorcy, lecz także od pozaodsetkowych kosztów kredytu – takich jak prowizje czy opłaty – niestanowiących całkowitej kwoty kredytu. Innymi słowy: czy koszty kredytu mogą być traktowane jak oprocentowany kapitał.
Pytanie to dotyka podstawowego rozróżnienia w prawie kredytu konsumenckiego: między kwotą oddaną do dyspozycji kredytobiorcy a kosztami ponoszonymi w związku z kredytem. Wymieszanie tych kategorii sprawia, że kredytobiorca widzi jedną „kwotę finansowania”, nie rozumiejąc, że odsetki naliczane są również od środków, które realnie do niego nie trafiły. Tu właśnie powstaje zarzut nieprzejrzystości i potencjalnej nieuczciwości umowy.
Drugie pytanie prejudycjalne pyta, czy zgodne z prawem unijnym jest wskazanie w umowie wyłącznie stopy oprocentowania i łącznej kwoty odsetek – bez wyraźnej informacji, że podstawą ich naliczania są również pozaodsetkowe koszty kredytu. Nawet jeśli TSUE nie uzna samego modelu ekonomicznego za niedopuszczalny, może stwierdzić, że wymaga on znacznie przejrzystszego opisu – co bezpośrednio przekłada się na ryzyko sankcji kredytu darmowego.
Dlaczego spór o odsetki od prowizji jest tak ważny?
Z punktu widzenia przeciętnego kredytobiorcy problem można ująć prosto: jeżeli bank pobiera prowizję lub inne pozaodsetkowe koszty kredytu, dolicza je do finansowanej kwoty i od tej powiększonej podstawy nalicza odsetki, konsument płaci nie tylko sam koszt, lecz także cenę jego finansowania. Prowizja przestaje być jednorazową opłatą i zaczyna działać jak element kapitału – stąd potoczne określenie „odsetki od prowizji” lub „oprocentowanie kosztów kredytu“.
Problem ma jednak również wymiar prawny. W prawie kredytu konsumenckiego kluczowe jest przypisanie danej kwoty do właściwej kategorii: całkowitej kwoty kredytu, całkowitego kosztu kredytu czy całkowitej kwoty do zapłaty. Sprawa C-744/24 pokazuje napięcie między ekonomiczną konstrukcją produktu a ustawowymi pojęciami, które pełnią funkcję ochronną wobec konsumenta.
Nie jest to margines polskiej praktyki. Rzecznik Finansowy wskazał, że w sprawach o sankcję kredytu darmowego najczęściej powtarzające się zagadnienia dotyczą m.in. całkowitej kwoty kredytu, naliczania odsetek od kosztów kredytu oraz RRSO – dokładnie tych wątków, które stanowią rdzeń sprawy C-744/24.
Dlaczego w sprawie C-744/24 pojawia się dyrektywa 93/13?
Dyrektywa 93/13/EWG dotyczy nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich. Zgodnie z jej art. 3 postanowienie, które nie było indywidualnie uzgodnione, może zostać uznane za nieuczciwe, jeżeli wbrew wymogowi dobrej wiary powoduje znaczącą nierównowagę praw i obowiązków stron ze szkodą dla konsumenta. To bardzo ważny punkt wyjścia dla sprawy C-744/24, bo pytania prejudycjalne dotyczą właśnie standardowych postanowień wzorca umownego, a nie indywidualnie negocjowanej struktury finansowania.
Bezpośredni związek z sankcją kredytu darmowego
Kluczowy przepis to art. 45 ustawy o kredycie konsumenckim: w razie naruszenia przez kredytodawcę obowiązków informacyjnych konsument może zwrócić kredyt bez odsetek i bez żadnych kosztów należnych bankowi. Wystarczy złożyć pisemne oświadczenie kredytodawcy – ale tylko w ciągu roku od wykonania umowy.
Wyrok C-744/24 odpowie bezpośrednio na pytanie, czy standardowe klauzule opisujące oprocentowanie wyliczone od kwoty obejmującej koszty kredytu spełniają unijny standard przejrzystości. Jeśli nie – otwiera to argumentacyjną drogę do sankcji kredytu darmowego w tysiącach podobnych umów zawartych z różnymi bankami.
Kluczowe zastrzeżenie: sama obecność prowizji w umowie nie przesądza o wyniku sporu o sankcja kredytu darmowego. Liczy się to, jak prowizja została opisana, czy wliczono ją do podstawy oprocentowania, czy RRSO zostało obliczone prawidłowo oraz czy całkowita kwota do zapłaty była przedstawiona w sposób zrozumiały. Wyrok TSUE nie zastąpi analizy konkretnej umowy.
Co wyrok oznacza dla banków i rynku kredytowego?
Dyrektywa 93/13/EWG dotyczy nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich. Zgodnie z jej art. 3 postanowienie, które nie było indywidualnie uzgodnione, może zostać uznane za nieuczciwe, jeżeli wbrew wymogowi dobrej wiary powoduje znaczącą nierównowagę praw i obowiązków stron ze szkodą dla konsumenta. To bardzo ważny punkt wyjścia dla sprawy C-744/24, bo pytania prejudycjalne dotyczą właśnie standardowych postanowień wzorca umownego, a nie indywidualnie negocjowanej struktury finansowania.
Najczęściej zadawane pytania
Czego dotyczy sprawa C-744/24?
Sprawa C-744/24 dotyczy tego, czy w umowie kredytu konsumenckiego można naliczać odsetki od pozaodsetkowych kosztów kredytu oraz czy kredytobiorca musi zostać o takim mechanizmie poinformowany w sposób jasny i kompletny. Pytanie prejudycjalne pochodzi od Sądu Rejonowego we Włodawie w sprawie C-744/24 przeciwko Bank Polska Kasa Opieki S.A.
Czy sprawa C-744/24 oznacza, że bank na pewno nie może naliczać odsetek od prowizji?
Jeszcze nie. Dopiero wyrok TSUE pokaże, czy taki model jest niedopuszczalny, dopuszczalny pod warunkiem wysokiej przejrzystości, czy ocena zostanie pozostawiona sądowi krajowemu. Na obecnym etapie wynik sprawy nie jest przesądzony.
Czy sama obecność prowizji w umowie daje podstawę do wygranej sprawy o SKD?
Nie. Znaczenie ma sposób ujęcia prowizji w umowie: czy wliczano ją do podstawy oprocentowania, czy prawidłowo przedstawiono całkowitą kwotę kredytu, RRSO i całkowitą kwotę do zapłaty oraz czy konsument został poinformowany jednoznacznie. Każdy przypadek wymaga analizy konkretnej umowy.
Bądź na bieżąco, obserwuj profile Kancelarii w social mediach.